Naar de inhoud
Jeroen Ammann

Mediteren op een stoel: waarom je houding er minder toe doet dan je denkt

Door Jeroen Ammann · 20 oktober 2026 · 4 minuten lezen

Jeroen van opzij, rechtop zittend op een meditatiekussen met de ogen dicht.

Moet je in kleermakerszit op een meditatiekussen zitten om goed te kunnen mediteren? Nee. Op een stoel kan net zo goed. Ik zeg het in elke workshop, en elke keer zie ik een paar mensen opgelucht ademhalen.

Waar het wel om gaat

Je houding heeft maar één doel: wakker en ontspannen blijven, lang genoeg om je aandacht te trainen. Een houding waarin je na vijf minuten pijn in je knieën hebt, werkt tegen je. Een houding waarin je onderuitzakt, ook. Alles daartussen is goed.

Op een kussen zitten heeft voordelen als je lichaam het toelaat: je bekken kantelt iets naar voren, je rug komt vanzelf recht. Maar als je heupen daar niet soepel genoeg voor zijn, en dat geldt voor de meeste mensen die achter een bureau werken, dan zit je op een kussen vooral te vechten tegen je eigen lichaam. Dat is zonde van je aandacht.

Zo zit je op een stoel

  • Kies een stoel met een vlakke zitting, liever geen bank of bureaustoel die meeveert.
  • Schuif iets naar voren, zodat je niet tegen de rugleuning hangt. Je rug draagt zichzelf. Lukt dat niet, dan mag je de leuning gebruiken, maar blijf rechtop.
  • Beide voeten plat op de grond, ongeveer heupbreedte uit elkaar. Zijn je benen te kort, leg dan een kussen onder je voeten.
  • Handen op je bovenbenen of in je schoot. Schouders los, kin iets naar binnen.
  • Ogen dicht, of halfopen met een zachte blik op de vloer een meter voor je.

Dat is alles. Vanaf hier is de oefening precies hetzelfde als op een kussen: aandacht op de adem, afdwalen, terugkeren.

Als je toch op een kussen wilt

Prima. Zorg dan dat je knieën lager zijn dan je heupen. Dat betekent meestal: een hoger kussen dan je denkt, of een opgevouwen deken eronder. Je mag ook op je knieën zitten met het kussen tussen je benen, een meditatiebankje gebruiken of met je rug tegen de muur. Er is geen prijs voor de moeilijkste houding.

In de cursus krijg je een kussentje mee naar huis. Niet omdat je het nodig hebt, maar omdat je dan die smoes alvast niet meer hebt.

Veelgestelde vragen

Is mediteren op een stoel minder effectief?

Nee. De techniek is identiek. Het enige wat telt is dat je wakker en rechtop zit, lang genoeg om je aandacht te trainen.

Mag ik tegen de rugleuning zitten?

Liever niet, omdat je dan sneller inzakt. Maar als je rug het nodig heeft, gebruik de leuning en houd je bovenlichaam rechtop.

Wat doe ik als mijn been slaapt of mijn rug pijn doet?

Verschuif rustig en ga verder. Pijn negeren is geen onderdeel van de oefening. Opmerken dat je wilt bewegen en bewust kiezen wel.

Liever leren met iemand erbij?

In een workshop van twee uur leg ik het één keer goed uit en oefen je direct. De cursus gaat drie weken door.